Nie-Boska komedia | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
streszczenieopracowaniebohaterowieżycie i twórczość autoratest   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Nie-Boska komedia

Znaczenie tytułu „Nie – Boska komedia” – związki z Dantem

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Ewa Petniak

„Pytałeś się przeszłą razą, czy co się dzieje w moim mózgu podobnego do słowa "stań się"”? Dzieje się, ale druga połowa: "i stało się", diable leniwo się dopełnia. Szelma Dant mnie wwiercił się do duszy, chodzę z nim w ciąży od lat kilku [...].

Można za naszych czasów wiele rzeczy o piekle nowych powiedzieć, bo się piekło odmienia z postępem czasu, podróż nawet nie tak daleka jak za Gibelina starego. On musiał schodzić aż do pępka Lucyfera, aż do środka ziemi. Teraz na powierzchni można się zostać. Jak on sobie Wirgila wziął przewodnikiem, tak ja chciałbym jego samego namówić: . Jeśli go spotkasz, proś go, by mnie wysłuchał.”


(z listu Z. Krasińskiego do Konstantego Gaszyńskiego – polskiego poety i prozaika [w:] Z. Krasiński, Listy do Konstantego Gaszyńskiego, Warszawa 1971.)

Z treści listu Krasińskiego do przyjaciela wynika niezbicie, że autora „Nie – Boskiej komedii” zafascynował średniowieczny włoski poeta – Dante Alighieri (1265 –1321) i z pewnością znał jego dzieło - „Boską komedię”, choć sam Alighieri zatytułował swój utwór zwyczajnie: „Komedia”, a określenie „Boska” dodali w XIV wieku wielbiciele jego talentu oraz miłośnicy poematu.

Komedia czy dramat?
Dante w „Komedii” („Boskiej”) zaznaczył różnicę między tragedią a komedią. Dla niego odmienność pomiędzy tymi gatunkami polega między innymi na stopniowej zmianie nastroju oraz przeciwnym biegu wydarzeń: w tragedii początek zazwyczaj jest podniosły i spokojny, akcja zmierza ku katastrofie i nią się kończy, natomiast w komedii początek może być smutny, ale zakończenie musi być pogodne. I tak jest w przypadku dzieła Alighieri: autor wskazuje najpierw straszliwości piekła, potem prowadzi czytelnika przez czyściec, a następnie wiedzie do raju. W „Nie – Boskiej komedii” odwrotnie - rzecz zaczyna się rajską wizją ślubu, harmonii i szczęścia, które nagle zostają zaburzone i wiodą do katastrofy. W scenach ostatnich pełno już trupów i ruin, można odnieść wrażenie, że dotarło się do dna piekła. Pojęcie „komedii” zostaje zdeformowane - finał jest tragiczny i raczej nie śmieszy, ale autor wcale nie twierdzi, że jest to tragedia – on zdaje się mówić: „oto komedia waszego życia i waszych dążeń. Ponura, straszna, ale tylko komedia.” I również w takim sensie możemy interpretować tytuł jego dzieła.


Pierwotnie „Nie – Boska komedia” miała nosić tytuł „Mąż”: „Mam dramat dotyczący się rzeczy wieku naszego; walka w nim dwóch pryncypiów: arystokracji i demokracji: tytuł „Mąż”. Jest to obrona tego, na co się targa wielu hołyszów: religii i chwały przeszłości!” – pisał poeta w listopadzie 1833 roku z Rzymu do Konstantego Gaszyńskiego. Ostatecznie jednak zmienił nazwę dramatu na „Nie – Boską komedię”. Tamta nie oddawała dokładnie tematu, który podjął, a ów przecież nie skupiał się tylko na jednostce ludzkiej – postaci hrabiego Henryka – Męża. Wymieniona, choć niedoszła postać tytułowa, cementuje poszczególne części dzieła, ale stanowi tylko szkic przedstawianych zdarzeń i problemów.

Z dziełem Dantego wiąże „Nie – Boską komedię” nie tylko tytuł, choć ten jest nadany celowo, rozmyślnie. W „Boskiej komedii” świat jest zharmonizowany. W poszczególnych kręgach piekła cierpią dusze potępieńców w zależności od ich przewinień (na przykład w kręgu III - ci, którzy grzeszyli łakomstwem, obżarstwem oraz opilcy, w IV - tym skąpcy i rozrzutnicy), w czyśćcu przebywają dusze czyniące pokutę, zaś w raju można doznać najwyższego szczęścia, oglądając oblicze Stwórcy. Ostatnia wizja jest niezwykle radosna, wokół czuć „miłość, co wprawia w ruch słońce i gwiazdy”. Dante, na przykładzie ludzkich dusz, ukazał zawiłości natury człowieka i dziejów ludzkich. Ułożył je w jednolitą harmonię filozoficzną i religijną, pokazał triumf nadludzkiej, wyższej nad sprawy ziemskie sprawiedliwości. Zrekonstruował ład panujący we wszechświecie podporządkowany Istocie Najwyższej i Najpotężniejszej – ład, który istnieje mimo zła, grzechu i przestępstw.

strona:    1    2    3  



On chce TO zrobić,
a Ty nie jesteœ gotowa?

10 zdań, które pomogą Ci
zatrzymać chłopaka przy sobie!

Mój pierwszy raz...

Zobacz inne artykuły:

Inne
„Nie – Boska komedia” – streszczenie szczegółowe
Geneza „Nie – Boskiej komedii” Krasińskiego
Czas i miejsce akcji „Nie – Boskiej komedii”
Streszczenie „Nie – Boskiej komedii” w pigułce
Charakterystyka Hrabiego Henryka
„Nie – Boska komedia” jako dramat romantyczny
Interpretacja motta „Nie – Boskiej komedii”
Biografia Zygmunta Krasińskiego - „poety ruin”
Znaczenie tytułu „Nie – Boska komedia” – związki z Dantem
„Nie – Boska komedia” jako dramat społeczny - „Dwa orły z nas – ale gniazdo twoje strzaskane piorunem” – polemika Pankracego i Hrabiego Henryka
Motyw poezji i poety w „Nie – Boskiej komedii”
Motyw rewolucji i porewolucyjnej przyszłości w „Nie – Boskiej komedii” Krasińskiego
Kompozycja „Nie – Boskiej komedii”
Charakterystyka Pankracego
Stylistyka i artyzm „Nie – Boskiej komedii”
Dramatyzm głównych bohaterów „Nie – Boskiej komedii” Krasińskiego
Prozaiczna żona czy poetycka kochanka? – motyw miłości, rodziny i małżeńskiego szczęścia w „Nie – Boskiej komedii”
Tło historyczne „Nie – Boskiej komedii”
Realizm i fantastyka w „Nie – Boskiej komedii”
Motywy literackie w „Nie – Boskiej komedii”
Motyw szaleństwa w „Nie – Boskiej komedii”
„Świat rozbitych form” – tragizm i etyka w „Nie – Boskiej komedii”
Charakterystyka pozostałych bohaterów „Nie – Boskiej komedii”
„Nie – Boska komedia” jako dramat metafizyczny
Twórczość Zygmunta Krasińskiego
Charakterystyka arystokratów w „Nie – Boskiej komedia”
Charakterystyka rewolucjonistów w „Nie – Boskiej komedii”
Plan wydarzeń „Nie-Boskiej komedii”
Krasiński o „Nie – Boskiej komedii”
Funkcje symboli religijnych w dziełach romantycznych twórców
Delfina Potocka – muza i kochanka Zygmunta Krasińskiego
Realizacje sceniczne „Nie – Boskiej komedii” i uwagi krytyków
Sądy współczesnych poecie o „Nie – Boskiej komedii” (XIX wiek)
Uwagi i recenzje o „Nie – Boskiej komedii” w publikacjach XX – wiecznych
Najważniejsze cytaty z „Nie – Boskiej komedii”
Bibliografia





Tagi: